اسید سیتریک، با فرمول شیمیایی C₆H₈O₇، یک اسید ضعیف آلی است که به طور طبیعی در مرکبات مانند لیمو، پرتقال و گریپ فروت یافت می‌شود. این ماده به دلیل طعم ترش و اسیدی خود، به عنوان طعم دهنده و نگهدارنده در صنایع غذایی کاربرد فراوانی دارد. علاوه بر مرکبات، اسید سیتریک به طور طبیعی در برخی از میوه‌ها و سبزیجات دیگر مانند توت فرنگی، تمشک، گیلاس، گوجه فرنگی و سیب زمینی نیز یافت می‌شود. با این حال، مقادیر موجود در این منابع برای استخراج اسید سیتریک در مقیاس صنعتی کافی نیست. به همین دلیل با استفاده از دو روش این ماده را تولید می‌کنند. در این روش تخمیر، قارچ Aspergillus niger با استفاده از شکر یا ملاس به عنوان منبع کربن، اسید سیتریک تولید می‌کند. این روش متداول‌ترین روش تولید اسید سیتریک در جهان است. روش دیگری نیز برای سنتز اسید سیتریک وجود دارد که از طریق واکنش‌های شیمیایی از مواد اولیه مانند اسید آکونیتیک یا اسید سیتریک بی‌آب تولید می‌شود.

کاربردهای اسید سیتریک

این ماده کاربردهای بسیار متنوعی در صنایع مختلف دارد. از جمله:

• صنایع غذایی: اسید سیتریک به عنوان طعم دهنده، نگهدارنده، تنظیم کننده اسیدیته و عامل ژل کننده در نوشابه‌ها، آبمیوه‌ها، سس‌ها، مرباها، ژله‌ها و سایر محصولات غذایی استفاده می‌شود.
• صنایع دارویی: این ماده به عنوان یک عامل اسیدی کننده، طعم دهنده و نگهدارنده در داروها، شربت‌ها و مکمل‌های غذایی استفاده می‌شود. همچنین در تولید برخی از داروها مانند سیترات پتاسیم و سیترات سدیم کاربرد دارد.
• صنایع آرایشی و بهداشتی: اسید سیتریک به عنوان یک عامل تنظیم کننده pH، عامل اسیدی کننده و نگهدارنده در لوازم آرایشی، محصولات مراقبت از پوست و محصولات مو استفاده می‌شود.
• صنایع شوینده: از اسید سیتریک به عنوان یک عامل رسوب زدایی، سفید کننده و ضدعفونی کننده در شوینده‌های لباس، پاک کننده‌های سطوح و شوینده‌های ظرف استفاده می‌شود.
• صنایع دیگر: این ماده در صنایع مختلف دیگری مانند نساجی، چرم، کاغذ و پلاستیک نیز کاربرد دارد.